Nature mecmuasında yayımlanan kapsamlı bir genetik araştırma, dış ortamda solunan is ve dumanın, sigara içenlerde görülen DNA mutasyonlarıyla benzeri mutasyonlarla ilişkilendirildiğini ortaya koydu. Dahası, sigara içmeyenlere mahsus yeni genetik mutasyonlar da tespit edildi.
HAVA KİRLİLİĞİ SİGARA KADAR TEHLİKELİ OLABİLİR
California San Diego Üniversitesi’nden biyomoleküler bilimci Ludmil Alexandrov, “Sigara içmeyenlerde akciğer kanserinin neden bu kadar arttığını tam olarak bilmiyorduk. Araştırmamız, hava kirliliğinin, sigara içiminde gördüğümüz DNA hasarlarıyla güçlü bir biçimde ilişkili olduğunu gösteriyor” açıklamasında bulundu.
Dört kıtadan 871 sigara içmemiş akciğer kanseri hastasının tümör örneklerini inceleyen bilim insanları, hava kirliliği yüksek bölgelerde yaşayanların TP53 ve EGFR genlerinde anormallikler ile daha kısa telomer uzunluklarına sahip olduğunu buldu. Bu gen mutasyonları ve telomer kısalması, kanser gelişimi ve hızlanmış yaşlanmayla ilişkilendiriliyor.
Yüksek hava kirliliğine maruz kalanlarda, bilhassa sigaranın neden olduğu SBS4 mutasyon izine rastlanma mümkünlüğü pak hava soluyanlara nazaran neredeyse dört kat daha fazlaydı. Pasif içicilik ise genetik değişimleri sadece çok sonlu oranda artırdı.
SİGARA İÇMEYENLERDE YENİ MUTASYON
Araştırmada sigara içmeyenlerin yüzde 28’inde sigara içenlerde bulunmayan, nedeni şimdi açıklanamayan yeni bir mutasyon izi (SBS40a) da keşfedildi. Alexandrov, “Bu mutasyonu birçok hadisede görüyoruz lakin neyin tetiklediğini şimdi bilmiyoruz. Bu, büsbütün yeni bir araştırma alanı açıyor” dedi.
ARAŞTIRMA NE MANAYA GELİYOR?
Bugün ABD’de akciğer kanseri hadiselerinin yüzde 10 ila 20’sini hiç sigara içmemiş ya da ömrü boyunca 100’den az sigara içmiş bireyler oluşturuyor. Kimi uzmanlara nazaran kirli hava solumak, günde bir paket sigara içmekle muadil ziyana yol açabiliyor. Fakat bu savlar genelde gözlemsel datalara dayanıyor.
Son araştırma ise kirli havanın akciğer kanserine nasıl taban hazırlayabileceğini genetik seviyede inceleyerek değerli bir adım attı. Bilim insanları artık daha geniş ve farklı coğrafyalardan örnekler içeren yeni çalışmalarla bu ilişkiyi derinlemesine araştırmayı planlıyor.
Ulusal Kanser Enstitüsü’nden epidemiyolog Maria Teresa Landi, “Sigara içmeyenlerdeki bu artış, global çapta acil bir sorun. Nedenini anlamak için çalışıyoruz” diye konuştu.
