ABD Başkanı Donald Trump’ın, haziran ayı sonunda düzenlenecek olan NATO tepesine iştiraki belirsizliğini koruyor.
Almanya’nın önde gelen haftalık mecmualarından Der Spiegel’in Avrupa’daki diplomatik kaynaklara dayandırdığı haberine nazaran, Trump’ın tepeye katılması için NATO müttefiklerinden net bir adım bekleniyor.
Haberde, ABD’nin NATO Daimi Temsilcisi Matthew Whitaker’ın, ittifak ülkelerinin savunma harcamalarını artırmaları istikametinde baskı yaptığı aktarıldı. Whitaker’ın, ülkelerin gayri safi yurtiçi hasılalarının (GSYH) en az yüzde 5’ini savunmaya ayırmalarını istediği bildirildi.
Halihazırda NATO üyeleri, 2014 yılında alınan karar gereği bu oranı en az yüzde 2 düzeyinde tutmakla yükümlü. Lakin Trump, başkanlık öncesinden bu yana bu oranı yetersiz bulduğunu sık sık lisana getiriyordu.
2024 bilgilerine nazaran, 32 NATO üyesinden sırf 22’si yüzde 2 gayesini tutturabildi. ABD ise yüzde 3,5’lik oranla ittifakın en büyük savunma katkısını sağlıyor.
“AVRUPA KENDİ GÜVENLİĞİNİ KENDİ SAĞLAMALI”
Geçtiğimiz hafta ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth’in, Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius ile yaptığı görüşmede de bu bahis gündeme geldi. Pentagon’dan yapılan açıklamada, Hegseth’in Avrupa’nın güvenliği için daha fazla sorumluluk alması gerektiği istikametinde bildiri verdiği belirtildi.
Öte yandan Trump’ın BM Daimi Temsilciliği için aday gösterdiği Mike Waltz da geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada, ABD’nin 33 trilyon dolarlık borç yükü altında bulunduğuna dikkat çekerek, Avrupa’nın kendi güvenliğini kendisinin sağlaması gerektiğini vurguladı. Waltz, NATO’nun Rusya-Ukrayna Savaşı’nda gereğince faal olamadığını savunarak, gelecekteki Ukrayna yardımlarının Avrupa tarafından üstlenilmesini gerektiğini söyledi.
Waltz ayrıyeten, 2014’te NATO ülkelerinin birçoklarının yüzde 2 savunma harcaması gayesini karşılayamamasının, Rusya’nın Kırım’ı işgaline yer hazırladığını ileri sürdü. İspanya, Kanada ve İtalya üzere ülkelerin savunma katkılarının yetersiz kaldığını belirten Waltz, yük paylaşımı konusunda müttefiklerin daha fazla sorumluluk alması gerektiğini vurguladı.
