Akaryakıt fiyatlarına gelen artırımla birlikte kontağı çevirmenin maliyeti de arttı. Akaryakıt, motorin, LPG, hibrit ve elektrikli araçların yakıtları ortasında uçurum oluşmaya başladı.
Bir periyot az yakması ve yakıtın akaryakıta nazaran çok daha ucuz olmasından ötürü tercih edilen dizel araçlar artık satın alınmak istenmiyor.
Benzinli araçlarda da her ne kadar tasarruf oranları iyileştirilse de ülkemizin gerek trafik gerekse coğrafik kuralları yakıt sarfiyatını yüksek tutmaya devam ediyor.
LPG’li araçlarda LPG yakıtı ucuz olsa da hem birinci suram maliyeti hem yeniden akaryakıta gereksinim duyması hem de aracın bagaj hacminden feragat edilmesi dezavantajı olsa da tasarruflu olmaya devam ediyor.
Hibrit araçlar da LPG kadar tasarruflu hatta kullanım kurallarına nazaran LPG’den daha uygun fiyatlarla seyahat edilebiliyor.
Elektrikli araçlarda batarya kapasitesi ve menzile nazaran kilometre başına tüketilen elektrik fiyatı hesaplanabiliyor. Elektrikli araçlarda konuttan ya da şarj istasyonundan şarj etmenin maliyeti epey farklı. Bu nedenle meskenden şarj etme imkanı olanlar en ucuza seyahati gerçekleştirmiş oluyor.
NE KADAR HARCANIYOR?
BENZİNLİ ARAÇLAR
Benzinli araçlardan başlamak gerekirse çoklukla depoları 50 litre civarında ve bugün İstanbul’daki bir araba sahibi deposunu 2 bin 575 liraya dolduruyor. Ortalama olarak bir depoyla 500-550 kilometre yol alabilen akaryakıtlı araç kilometre başına yaklaşık 4.70 lira yakıt harcıyor.
DİZEL ARAÇLAR
Dizel araçların da depoları yeniden 50 litre civarında oluyor. Deposu 2730 liraya dolan bir dizel araç kent içinde yaklaşık 650 kilometre yol yapabiliyor. Bu da kilometre başına 4.20 lira tüketim manasına geliyor.
LPG’Lİ ARAÇLAR
LPG’li araçlarda akaryakıt tüketimi de gerçekleşiyor. Birtakım araçlar hem akaryakıt hem LPG sistemini karma olarak kullanıyor ve yüzde 60’ı çoklukla LPG’den giderken kimi araçlar birinci çalışmada optimum ısıya ulaşıldıktan sonra LPG’ye geçiyor ve ısı korunduğu sürece her çalıştırmada LPG ile yoluna devam ediyor.
Karma kullanım yapan sistemler hariç LPG’li bir aracın 100 kilometrede 1.5 litre akaryakıt tükettiğini ve 9 litre de LPG tükettiğini varsayarsak, bu aracın da 500 kilometre yol yaptığını düşünürsek, 42 litrelik tanka 1054 liralık LPG, 386 liralık da akaryakıt (500 kilometre için ortalama olarak hesaplandı) tüketirse bu aracın kilometre başı tüketimi yaklaşık 2.88 lira düzeylerinde gerçekleşiyor. (Not: Akaryakıt ve LPG kullanımları aracın motorunun sıcak ve soğuk olması, tek kontakla tam menzil yapması üzere birçok etken tarafından değişiyor. Bu nedenle tam hesap yapılması için araç sahiplerinin 100 kilometrede bir depolarını fulleyip ölçmeleri daha gerçek sonuçları ortaya çıkaracaktır. Ayrıyeten LPG’nin suram maliyetleri ve yıllara nazaran amortismanı hesaplanmamıştır. LPG kitlerinin marka ve aracın modeline nazaran olanlarının fiyat değişikliği nedeniyle hesaba dahil edilmedi.)
HİBRİT ARAÇLAR
Hibrit araçlar mild hibrit ve tam hibrit olarak ayrım yapılıyor. Mild hibritler yakıt konusunda pek makul bedellere ulaşamasa da tam hibrit olanlar akaryakıtlı ve dizellere nazaran çok daha avantajlı oluyorlar.
Tam hibrit araçları ele almak gerekirse 100 kilometrede 4.5 litre civarında yakıt tüketimi oluyor. Hibrit araçlar genelde 800 kilometre civarında tam depoyla yol alabiliyor. Öteki bir deyişle 100 kilometrede 4.5 litre harcıyorsa 800 kilometrede 36 litre akaryakıt harcamış oluyor.
36 litre akaryakıtın toplam maliyeti 1854 lira tutuyor. 1854 lira yapılan 800 kilometreye bölündüğünde kilometre başına 2.31 lira yakıt harcanmış oluyor.
HİBRİTLERDE AZ YAKITIN PÜF NOKTASI BATARYA ISISI
Hibrit araçlarda değerli olan bataryanın ısınmamasını sağlamak. Bataryalar çoklukla art koltuğun altında oluyor ve havalandırma girişleri bulunuyor. Aracın içi ne kadar serin olursa bataryalar da o kadar verimli çalışıyor. Aksi halde bataryalar kendilerini muhafazaya alıp aracın yalnızca akaryakıtla çalışmasına ve yakıt sarfiyatının artmasına neden oluyor. Bir de bataryaların filtre girişleri bulunuyor ve bunların hava emişi yapması için sıkça temizlenmesi gerekiyor. Öbür bir deyişle hibrit aracı olanların yaz aylarında klimalarını daima açık kullanması yakıt sarfiyatını azaltacaktır.
ELEKTRİKLİ ARAÇLAR
Elektrikli araçlar için de ortalama olarak kW başına 10 lira fiyat alınıyor. Batarya kapasitesi genelde 50-70 kWh olarak değişiyor. 50 kWh olan bir aracı ele aldığımızda şarj istasyonundan dolum yaparsa bataryasını eksiksiz 500 liraya dolduruyor. Bu aracın 400 kilometre yol yaptığını baz alırsak kilometre başına 1.25 lira harcanmış oluyor.
Evde şarj edildiği varsayılırsa kW başı fiyatı 2.5 lira düzeylerinde gerçekleşiyor. Öteki bir deyişle uzun mühlet şarjda kalmayı göze alan kullanıcılar depolarını 125 liraya doldurmuş oluyor. 50 kWh batarya kapasitesine sahip bir elektrikli araç 400 kilometre yol yapması halinde kilometre başına 32 kuruş civarında yakıt harcamış oluyor.
Not: Akaryakıt, dizel, LPG’li araçlar için 1600 cc’ye kadar, hibrit araçlar için de 1800 cc’ye kadar olan motorlar için hesaplama yapılmıştır.
