Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM), ABD idaresinin İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve eski savunma bakanı Yoav Gallant hakkında tutuklama buyruğu çıkaran ve itirazları ele alan Temyiz Dairesi’ndeki dört yargıcına yönelik yeni yaptırım kararını kınadı.
UCM’den yapılan açıklamada, ABD’nin dört mahkeme yargıcına yönelik yaptırım kararının hüzünle karşılandığı belirtildi.
ABD’nin yaptırım kararına ait Avrupa Birliği’nden (AB) de açıklama yapıldı. Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa, bugün yaptığı açıklamada, AB’nin güçlü bir halde UCM’yi desteklediğini kaydederek mahkemenin “uluslararası adaletin bir temel taşı olduğunu” söyledi.
“CEZASIZLIKLA HAREKET EDEBİLECEKLERİNİ DÜŞÜNENLERİ CESARETLENDİRİYOR”
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, 5 Haziran Perşembe günü ABD ve İsrail’in egemenliğini ihlal ettikleri argümanıyla dört UCM yargıcının yaptırım listesine alındığını açıklamıştı.
Kararın akabinde UCM’den yapılan açıklamada, “Bu önlemler, dünyanın dört bir yanından 125 üye devletin verdiği yetkiyle faaliyet gösteren memleketler arası bir yargı kurumunun bağımsızlığını baltalamaya yönelik açık bir teşebbüstür. Adaletin sağlanması ismine çalışanları maksat almanın, çatışmalardan etkilenen sivillere yararı yok. Bu, yalnızca cezasızlıkla hareket edebileceklerine inanan şahısları cesaretlendiriyor” sözleri kullanıldı.
“UCM, ÇALIŞANININ ARKASINDA”
Yaptırımların sadece belirlenmiş bireyleri değil birebir vakitte üye devletlerin vatandaşları ve kurumsal varlıkları dahil olmak üzere mahkemeyi destekleyen herkesi gaye aldığı kaydedilen açıklamada, “Bu yaptırımlar, mahkeme önündeki tüm durumlarda temiz mağdurlara, hukukun üstünlüğüne, barış, güvenlik ve insanlığın vicdanını sarsan en ağır cürümlerin önlenmesine karşı yöneltilmiştir” değerlendirmesinde bulunuldu.
Açıklamada, UCM’nin işçisinin ardında durduğu ve Roma Statüsü ile adalet ve yordam unsurlarına sıkı sıkıya uygun olarak savaş hataları, insanlığa karşı hatalar, soykırım ve saldırganlık hatasının mağdurlarına adalet getirmek emeliyle çalışmalarını kararlılıkla sürdüreceği vurgulandı.
Yaptırımlara uğrayanların ortasında Mahkeme’nin Lider Yardımcısı Beninli Hakim Reine Adelaide Sophie Alapini Gansou, Ugandalı Hakim Solomy Balungi Bossa, Perulu Hakim Luz del Carmen Ibáñez Carranza ve Sloven Hakim Beti Hohler yer alıyor.
ABD, daha evvel UCM Başsavcısı Kerim Han hakkında da yaptırım kararı almıştı. Filistin soruşturmasına bakan altı hakimden dördüne yaptırım uygulayan ABD’nin Fransız ve Japon yargıçları yaptırımların dışında tutması dikkat çekti.
HOLLANDA VE SLOVENYA’DAN DA TEPKİ GELDİ
Hollanda Dışişleri Bakanı Caspar Veldkamp, X hesabından yaptığı açıklamada, “Hollanda, Memleketler arası Ceza Mahkemesi yetkililerine yönelik yeni yaptırımları onaylamıyor. Bağımsız memleketler arası mahkemeler, engellenmeden çalışmalarını yürütebilmeli. Mahkemenin gerisinde kararlılıkla duruyoruz” görüşünü paylaştı.
Veldkamp, “125 üye devletten biri ve mesken sahibi ülke olarak, mahkemenin mümkün olduğunca manisiz fonksiyon görebilmesini sağlama konusunda büsbütün kararlıyız” değerlendirmesinde bulundu.
Slovenya Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada da “Slovenya, ABD hükümetinin Slovenya’dan bir hakim de dahil olmak üzere UCM’nin 4 yargıcına yönelik açıklanan yaptırımlarından keder duyuyor” tabiri kullanıldı.
Açıklamada şunlar kaydedildi: “Slovenya, yargı kurumlarına yönelik baskıyı ve yargı faaliyetlerine müdahaleyi reddediyor ve mahkemelerin hukuk ve adalet çıkarları doğrultusunda hareket etmesi gerekiyor. Mevcut durumda vatandaşımız olan hakimi vazifesini yerine getirmesinde destekleyeceğiz. Bir AB üyesi devlet vatandaşının yaptırım listesine dahil edilmesi nedeniyle Slovenya, (AB seviyesinde yaptırımların uygulanmasını engelleyen) yasanın derhal devreye girmesini önerecek.”
AF ÖRGÜTÜ: CEZASIZLIKLA ÇABAYA SALDIRI
Uluslararası Af Örgütü Genel Sekreteri Agnes Callamard da yaptığı açıklamada, dört UCM yargıcına yönelik yeni ABD yaptırımlarının memleketler arası adalete ve cezasızlıkla gayrete yönelik taarruz olduğunu vurgulayarak, “Kurallara dayalı tertibe inanan hükümetler, 4 hakimi yaptırımların tesirine karşı korumak için gerekli tüm önlemleri almalı. UCM’ye tam dayanaklarını garanti altına almalı. UCM’nin bağımsızlığına ve tarafsızlığına bağlılıklarını açık ve yüksek sesle lisana getirmeli” değerlendirmesinde bulundu.
Callamard, “Tüm tutuklama buyrukları uygulanmalı ve UCM tüm soruşturmalarında desteklenmeli. Memleketler arası adalet, bir savaş alanı. En başından beri böyleydi. Mağdurlar, bunu çok düzgün biliyor. Adalet arayışını ve hukukun üstünlüğünü rayından çıkarmaya, baltalamaya, yok etmeye yönelik tüm teşebbüslere karşı savaşmaya ve direniş göstermeye devam edeceğiz” tabirlerini kullandı.
